Orhan ERGEZER

Bir Diploma Kadar Gerçek: "Devletin Sözünden Döndüğü Yerde Umutlar Ölür"

Bir zamanlar devlet genç insana şöyle diyordu: 'Eğitim fakültesini bitir, seni öğretmen yapacağım.'

Bu, sadece bir yönlendirme değil; bir sözleşmeydi. Sessiz ama ağır bir taahhüttü. Devletle birey arasında imzalanmamış ama anayasaya kazınmış bir ahitti.

Genç, bu sözü duyduğunda ne yaptı? Başladı okumaya. Ne sabahlardan, ne yol parası eksikliğinden, ne de umutsuzluktan yılmadı.

Çoğu zaman cepte üç kuruş, elde ikinci el kitap, gözlerde umut vardı. Yıllarca didindi. Sonra mezun oldu. Artık öğretmendi, öyle diyordu diploma.
Ama devlet dedi ki: "Dur bakalım, bir de KPSS var."

İşte burada ilk kırılma yaşandı.
Devlet sözünden döndü. Gencin umutlarıysa yolda kaldı.

Kurallar Sonradan Değişmez

Bir hukuk devleti, yolun ortasında kuralları değiştirmez. Çünkü yolun başında başka vaatlerle yola çıkan insanlara bu düpedüz bir tuzaktır.

Yani, "şu üniversiteyi bitir, seni alacağım" dedikten sonra sınav getirmek, noter onaylı istismardır.

Daha beteri, bu iş yalnızca öğretmenlikle sınırlı kalmadı.
Mühendisinden hemşiresine, ziraatçisinden mütercimine kadar her gencin sırtına bir sınav, bir başka engel, bir başka belirsizlik yüklendi. KPSS, ALES, YDS, dil yeterlilikleri, mülakatlar derken, Türkiye bir 'sertifikalı işsizler cumhuriyetine' döndü.

Ve sonra...

İşin en alçaltıcı tarafı ortaya çıktı.

Sahte Diplomalarla Kurulan Krallık

Yıllardır okul sıralarında dirsek çürüten gençler; sabahlara kadar KPSS çalışırken, birileri masanın altından diploma alıp devlet kadrolarına çöreklenmiş. Hem de öyle 1-2 kişi değil. Yüzlerce... Belki de binlerce.

Üstelik sadece memur değil; doçent, profesör, müsteşar, daire başkanı kılığında aramızdalar.

Devlet dediğimiz organizma, kendi içindeki tümörleri fark edemeyecek kadar hissizleşmiş durumda. Ya da daha beteri: farkında ama umurunda değil.

Bu sahte diplomalar yalnızca bireyleri değil, bir ulusun geleceğini çalıyor. Çünkü artık bu ülkede gençlere verilen örtük mesaj şu:

"Çalışırsan olmaz, torpil bulursan olur."

"Emeğin değil, yalanın işe yarar."

Bir devletin gençlerine verdiği en zehirli mesaj budur. Bu mesajın yayıldığı ülkelerde çürüme yalnızca ahlaki değil, tarihidir.

Çünkü bu çürümeye bir kez göz yumuldu mu, artık hiçbir kurum kalmaz ki ona güven duyulsun.

Bu Durum Avrupa’da Olsaydı Ne Olurdu?

Sözüm ona örnek aldığımız Avrupa’da böyle bir skandal patlasa, yer yerinden oynar.

Meşru beklenti ilkesine göre devlet vatandaşına verdiği taahhüdü uygulamak zorundadır. Aksi halde hem idari, hem cezai yaptırımlar doğar.

Sahte diplomalı bir kişi, sadece görevden alınmaz; aldığı maaş geri alınır, cezai işlem uygulanır ve tüm atamaları iptal edilir.

Ve evet; orada bir bakan bu skandalın ucundan bile tutsa istifa etmese bile istifa ettirilir.

Bizde?

Haberi yapan birkaç gazeteciye dava açılır, geri kalan susturulur, gündem değiştirilir.

Türk Gençleri Ne Yapsın?

Şimdi düşün: Bu ülkede genç bir insan nasıl bir hayal kurabilir?
Ne için okusun?
Kime güvensin?
Hangi sistemin içinde “çalışırsam olur” diyebilsin?
Gençliğe, hayallere, emeğe bu kadar hoyrat davranan bir devletin, kalkınmadan, ilerlemeden, nitelikten söz etmesi abesle iştigal değil midir?

Sahte diplomalar yalnızca kamuya giren kişilerin değil, gerçek diplomalıların hayatlarını da sabote eder.

Çünkü rekabet sahası adil değilse başarı tesadüfe, liyakat torpile, hak ise yandaşa ait olur.

Son Sözüm: Bu Artık Bir Vicdan Meselesi

Bu yaşananlar bir sınav krizi değil.
Bu, devletin genç kuşaklara sırtını dönmesidir.

Bu, adaletin adım adım çöktüğü yerdir.

Ve en acısı da budur:
Bu ülkede umutlar artık mezun bile olamıyor.

Meraklısı için bir kaç kaynağı bilgilerinize sunarım.

Kaynaklar:

1. Meşru Beklenti İlkesi, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatları:

Devletin söz verip de uygulamadığı düzenlemeler bireyin temel haklarına aykırıdır. (AİHM - Papon v. France)

2. KPSS’ye rağmen atanmayan eğitim fakültesi mezunlarının durumu, Eğitim Sen Raporu, 2023:

Türkiye’de 700 binden fazla öğretmen adayı atama beklemektedir.